Antalya'da düzenlenen COP31'in "Okyanus, Denizler, Doğa ve Arazi Kullanımı" teması kapsamında, mercan resiflerinin korunmasına yönelik yeni finansman kararları duyuruldu. BM Çevre Programı (UNEP) tarafından yayımlanan açıklamaya göre, Küresel Mercan Resifleri Fonu (GFCR), 22 gelişmekte olan ülkede mercan resiflerinin korunması ve kıyı toplumlarının iklim değişikliğine karşı dayanıklılığının artırılması amacıyla 30 milyon doların üzerinde yeni yatırım ve bağış taahhüdü açıkladı.
UNEP'in değerlendirilmesine göre, sıcak ve sığ su mercan resifi ekosistemlerinin yüzde 96'sının kritik tehlike altında bulunduğu belirtildi. Deniz suyu sıcaklıklarının yükselmesi, denizlerdeki sıcak hava dalgaları, kirlilik, aşırı avlanma ve kıyı yapılaşmasının mercan resiflerini tehdit ettiği vurgulandı. Bilimsel projeksiyonlara göre, küresel sıcaklık artışının 2 dereceye ulaşması durumunda günümüzdeki mercan resiflerinin yüzde 1'inden daha azının sağlıklı kalabileceği uyarısı yapıldı.
Yeni finansman paketi kapsamında mercan resiflerinin korunması, deniz koruma alanlarının güçlendirilmesi, sürdürülebilir balıkçılığın desteklenmesi ve kıyı toplumları için alternatif geçim kaynaklarının oluşturulması hedefleniyor. Açıklanan kaynağın 10 milyon doların üzerindeki bölümünü GFCR Yönetim Kurulu tarafından onaylanan yeni yatırımlar, 20 milyon doların üzerindeki bölümünü ise ülkelerin yeni ve yenilenen finansman taahhütleri oluşturuyor.
Mercan resiflerinin yalnızca deniz canlıları açısından değil, milyonlarca insanın geçim kaynakları bakımından da büyük önem taşıdığı belirtildi. Resiflerin balıklar ve diğer deniz canlıları için yaşam alanı oluşturduğu, balıkçılığı ve turizmi desteklediği, kıyıları fırtınaların etkilerine karşı koruduğu kaydedildi. Resiflerin yok olmasının biyolojik çeşitlilik kaybının yanı sıra gıda güvenliği ve kıyı ekonomileri açısından da ciddi sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekildi.
Yeni yatırımlar kapsamında Meksika, Belize, Guatemala ve Honduras'ı kapsayan Mezoamerika Resifi bölgesindeki 18 öncelikli alanda koruma ve finansman çalışmalarının genişletilmesi planlanıyor. Atık su arıtımı, deniz ekosistemlerinin korunması, küçük ölçekli balıkçılara kredi ve sigorta desteği gibi uygulamalarla 12 milyon dolarlık ek finansmanın harekete geçirilmesi hedefleniyor.
Endonezya'da deniz yosunu yetiştiriciliği, balıkçılık ve atık yönetimi alanlarında çevre dostu işletmeler desteklenecek. Filipinler'de yaklaşık 1 milyon hektarlık deniz koruma alanının yönetiminin güçlendirilmesi ve 1,1 milyondan fazla kişinin yaşadığı kıyı topluluklarına ekonomik katkı sağlanması amaçlanıyor. Tanzanya'ya bağlı Zanzibar'da ise deniz koruma çalışmalarıyla 21 bin kıyı sakininin iklim değişikliğine uyum kapasitesinin artırılması öngörülüyor.
Pasifik ülkelerinde de mercan resiflerinin korunmasına yönelik yeni finansman mekanizmaları hayata geçiriliyor. Fiji'de çevre dostu işletmelere kredi sağlayacak bir finansman mekanizması faaliyete geçerken, Solomon Adaları'nda Mavi Ekonomi Finansman Mekanizması başlatıldı. Papua Yeni Gine'de ise 50'den fazla çevre dostu işletmeye uygun koşullu kredi sağlandığı açıklandı.

Inger Andersen
UNEP İcra Direktörü Inger Andersen, mercan resiflerini iklim değişikliği, kirlilik ve diğer tehditlerden korumak için zamanla yarıştıklarını belirtti. Mercan resiflerinin korunması ve restorasyonuna kararlı yatırımlar yapıldığında yeniden toparlanabildiğini vurgulayan Andersen, bu yatırımların biyolojik çeşitliliğin korunmasının yanı sıra balıkçılık, geçim kaynakları ve kıyı toplumlarının dayanıklılığına katkı sağladığını ifade etti.
BM Kalkınma Programı (UNDP) Başkanı Alexander De Croo da mercan resiflerinin milyonlarca insan için gıda ve geçim kaynağı olduğunu, kıyıları fırtınalardan koruduğunu belirterek, kaybedilmelerinin yalnızca ekolojik değil, ekonomik bir felakete de yol açabileceği uyarısında bulundu.
Küresel Mercan Resifleri Fonu, 2030 yılına kadar en az 400 çevre dostu işletme ve finansman çözümünü desteklemeyi, 3 milyon hektarlık iklim değişikliğine dayanıklı mercan resifinin yönetimini iyileştirmeyi ve 20 milyon insanın iklim değişikliğine karşı dayanıklılığını artırmayı hedefliyor. Bu alanın dünyadaki mercan resiflerinin yüzde 10'undan fazlasına karşılık geldiği belirtildi.
*Haberin ilk görseli AA arşiv, temsilidir.