ABD'de milyonlarca seçmen, Donald Trump'ın başkanlık döneminin geri kalanının nasıl şekilleneceğine karar vermek üzere bugün sandık başına gidecek. Seçim yarışında, Kongre'nin iki kanadını oluşturan Temsilciler Meclisi ve Senato üyeleri belirlenecek.

Her iki kanadı da şu anda Cumhuriyetçiler, yani ABD Başkanı Trump'ın partisi çoğunluğu elinde bulunduruyor. Trump'ın görevdeki son iki yılının başarı ya da başarısızlığı, seçim sonuçlarına bağlı olabilir.

TRUMP'IN ONAY ORANI DÜŞÜK

Muhalefetteki Demokratların Kongre'nin kontrolünü yeniden ele geçirme şansına sahip olmasının nedenlerinden biri, Trump'ın düşük onay oranı. Bu oran, partisinin seçimlerde nasıl bir performans sergileyebileceğinin önemli göstergelerinden biri olarak kabul ediliyor.

Anket verilerini derleyen Silver Bulletin sitesine göre Trump, ikinci başkanlık dönemine yüzde 50'nin biraz üzerinde bir onay oranıyla başladı. Ancak bu oran kısa sürede yüzde 40'lı seviyelere geriledi.

Trump'ın bu yıl şubat ayının sonunda İsrail ile birlikte İran'a saldırı düzenleme kararı aldığı sırada onay oranı yüzde 42 civarındaydı. Bu oran, saldırıların ardından kısa süre içinde yüzde 40'ın altına düştü. Trump'ın mevcut onay oranı ise yaklaşık yüzde 38 seviyesinde.

Trump'ın ilk başkanlık döneminin aynı aşamasında, sekiz yıl önce onay oranı çok daha yüksekti ve yüzde 43 seviyesindeydi. Joe Biden'ın başkanlık döneminin aynı aşamasındaki onay oranı ise yüzde 40'tı. Her iki başkan da ara seçimlerde Temsilciler Meclisi'nin kontrolünü kaybetmiş, ancak Senato'daki çoğunluğu korumuştu.

TEMSİLCİLER MECLİSİ'NDE MÜCADELE

Kongre'nin alt kanadı Temsilciler Meclisi'nde Cumhuriyetçilerin çoğunluğu son derece sınırlı. Cumhuriyetçilerin 218 temsilcisi bulunuyor. Bu sayı, Meclis'te çoğunluğu elde etmek için gereken sayının yalnızca bir fazlası. Ayrıca Cumhuriyetçilerle birlikte oy kullanan bir bağımsız üye de bulunuyor.

Temsilciler Meclisi üyeleri iki yıllığına seçildiği için kasım ayında 435 sandalyenin tamamı için seçim yapılacak.

Ancak seçim bölgelerinin büyük bölümü rekabete açık kabul edilmiyor. Bunun nedeni, bu bölgelerde hakim olan partinin desteğinin çok güçlü olması ve seçimi kazanma ihtimalinin yüksek görülmesi.

Seçim kampanyalarını ve seçimleri analiz eden Cook Political Report'a göre, her iki partinin de kazanabileceği, sonucu belirsiz yalnızca 18 seçim bölgesi bulunuyor.

Bu 18 bölgenin 14'ünde halihazırda Cumhuriyetçiler, dördünde ise Demokratlar temsil ediliyor. Ancak Demokratlar bu bölgelerin hiçbirini kazanamasa bile, Demokratların kazanması ya da önde olması beklenen 36 sandalyeyi elde etmeleri halinde Temsilciler Meclisi'nde çoğunluğu sağlayabilecek.

Tarihsel olarak ara seçimlerde, genellikle Beyaz Saray'a yönelik bir tepkinin sonucu olarak, Temsilciler Meclisi'nde çok sayıda sandalye el değiştiriyor. 1934'ten bu yana tutulan verilere göre, ara seçimlerde başkanın partisi ortalama 27 sandalye kaybetti. Gerçekleştirilen 23 seçimin yalnızca üçünde başkanın partisi sandalye sayısını artırabildi.

SENATO'DA İKTİDAR MÜCADELESİ

Cumhuriyetçiler Senato'daki çoğunluklarını biraz daha güçlü biçimde koruyor. Senato'daki 100 sandalyenin 53'ü Cumhuriyetçilerin, 45'i Demokratların elinde. Demokratlarla birlikte oy kullanan iki bağımsız senatör de bulunuyor.

Senato üyeleri altı yıllığına seçiliyor. Bu nedenle her iki yılda bir sandalyelerin yaklaşık üçte biri için seçim yapılıyor.

Kasım ayında 35 sandalye için yarışılacak. Ancak Cook Political Report'un analizine göre, sonucu her iki parti açısından da belirsiz olan yalnızca yedi sandalye bulunuyor.

Bu yedi sandalyenin altısı halihazırda Cumhuriyetçilerin, biri ise Demokratların elinde. Demokratların Senato'da çoğunluğu elde edebilmesi için bu sandalyelerden dördünü ve Demokratların kazanması ya da önde olması beklenen dört sandalyeyi daha alarak toplamda 51 sandalyeye ulaşması gerekiyor.

Ancak Demokratların çoğunluğu sağlaması kolay görünmüyor.

Demokratların öncelikle Michigan'daki sandalyelerini koruması gerekiyor. Bazı anketler, sol görüşlü ve geleneksel siyaset çevrelerinin dışından gelen aday Abdul El-Sayed ile Trump'ın müttefiki Cumhuriyetçi rakibi Mike Rogers arasındaki yarışın Demokratların istediğinden daha çekişmeli geçtiğine işaret ediyor.

Demokratların ayrıca Trump'ın 2024'te çift haneli farkla kazandığı Alaska, Iowa ve Ohio gibi eyaletlerde de sandalye elde etmesi gerekiyor.

Ancak anketler, Demokratların Texas'ta bile şansının bulunduğuna işaret ediyor. Eski öğretmen James Talarico, mevcut eyalet başsavcısı ve Trump'ın yakın müttefiki Ken Paxton'ı mağlup etmesi halinde, 1988'den bu yana Texas'ta Senato'ya seçilen ilk Demokrat olabilir.

SEÇMENLERİN GÜNDEMİNDE HANGİ KONULAR VAR?

Trump, 2024 seçim kampanyasında "enflasyonu bitirme ve Amerika'yı yeniden yaşanabilir hale getirme" sözü vermişti. Ancak hayat pahalılığı krizi, seçmenlerin öncelikli meselesi haline geldi.

Trump, 24 Şubat'taki Birliğin Durumu konuşmasında, "Çoğu eyalette benzinin galon fiyatının artık 2,30 doların altında" olduğunu gururla dile getirmişti. Ancak İran savaşı dört gün sonra başladı. Savaş, Orta Doğu'daki enerji tedarikini sekteye uğratarak ABD'de benzinin galon fiyatının 4 dolara yükselmesine yol açtı.

Savaşın sonuçlarının dünya genelinde hissedilmesi ve nihayetinde Amerikalı tüketicilerin cebini etkilemesiyle birlikte, savaşa yönelik kamuoyu desteği giderek azaldı. Ağustos ayında yapılan bir ankete katılanların yüzde 63'ü, Trump'ın süreci yönetme biçimini onaylamadığını belirtti.

Seçmenlerin kendileri için önemli olduğunu söylediği diğer meseleler arasında sağlık hizmetleri ve göç politikaları da bulunuyor.

Trump son dönemde göç politikalarını büyük bir başarı olarak öne çıkarıyor ve sınır geçişlerinin son yıllara kıyasla önemli ölçüde azaldığını belirtiyor.

TRUMP ANKETLERİ BOŞA ÇIKARABİLİR Mİ?

Analizlerin büyük kısmı Demokratların ara seçimlerde başarılı olacağına işaret ediyor. Ancak Trump ve partisinin, beklenenden daha fazla sandalye kazanarak anketleri boşa çıkarması ilk kez yaşanmayacak.